Mensen met ADHD sterven vaker vroeg en dit wellicht zijn de oorzaken

In dit artikel:

Een analyse van 19 studies met bijna 16 miljoen deelnemers bevestigt dat mensen met ADHD vaker vroegtijdig overlijden dan mensen zonder ADHD. De onderzoekers van de University of Liverpool verzamelden onderzoek uit zeven landen dat tot juli 2025 was gepubliceerd; twaalf studies waren geschikt om samen te voegen.

Het sterfterisico lag gemiddeld 1,7 keer hoger bij mensen met ADHD. Het verschil was het grootst bij zelfdoding, waarbij het risico bijna verdubbelde. Ook overlijden door ongevallen of geweld kwam ruim anderhalf keer zo vaak voor. Sterfte door natuurlijke oorzaken lag ongeveer een kwart hoger. Volgens deskundigen kan ADHD samenhangen met depressie, angst, verslaving, impulsiviteit, slaaptekort, roken, ongezonde leefstijl en lichamelijke aandoeningen zoals hart- en vaatziekten en diabetes. Ook stigma, armoede en problemen met zorgafspraken kunnen een rol spelen. De gevonden verbanden bewijzen echter niet dat ADHD deze oorzaken direct veroorzaakt.

In drie studies hadden mensen die ADHD-medicatie gebruikten ongeveer 25 procent minder kans om te overlijden dan mensen zonder medicatie. Dat kan wijzen op een beschermend effect, maar de onderzoekers benadrukken dat hiermee nog niet is bewezen dat medicatie levens redt. Medicatiegebruikers kunnen bijvoorbeeld betere toegang tot zorg hebben of minder ernstige bijkomende problemen. Mogelijk verlaagt behandeling risico’s op suïcide, verslaving, ongevallen en lichamelijke ontstekingen, maar verder onderzoek is nodig.

De onderzoekers en geraadpleegde deskundigen pleiten voor tijdige diagnose en betere toegang tot behandeling. ADHD zou volgens hen niet alleen als gedragsprobleem, maar als aandoening met bredere mentale en lichamelijke gevolgen moeten worden gezien. De cijfers zijn gemiddelden over uiteenlopende groepen en voorspellen niet wanneer één individu zal overlijden. Bovendien waren de meeste deelnemers mannen, waardoor de resultaten mogelijk minder goed aansluiten bij vrouwen, bij wie ADHD vaker laat of niet wordt herkend.