Werkgroep over gynaecologisch geweld heeft eindrapport klaar: 7 aanbevelingen moeten zorg verbeteren

In dit artikel:

Een interfederaal rapport roept op tot betere voorlichting en meer keuzevrijheid voor vrouwen bij gynaecologische onderzoeken en bevallingen. Aanleiding waren de afgelopen jaren talrijke getuigenissen, onder meer via de hashtag #GenoegGezwegen, van vrouwen die tijdens zorgmomenten negatieve ervaringen hadden door gebrekkige communicatie of onvoldoende geïnformeerde toestemming — terwijl informed consent al in de patiëntenrechtenwet verankerd is.

In mei 2024 legde de Senaat een eindtekst voor; die is nu door een brede interfederale werkgroep (artsen, andere zorgverleners, patiëntenvertegenwoordigers en overheid) uitgewerkt tot concrete aanbevelingen. De werkgroep formuleerde ook een duidelijke omschrijving van wat onder gynaecologisch grensoverschrijdend gedrag en geweld (GOG) wordt verstaan: elke handeling, opmerking, gedraging of nalaten in de context van seksuele en reproductieve zorg die de fysieke of psychische integriteit van patiëntes schaadt.

Gynaecologe Isabelle Dehaene, mede-auteur van het rapport, benadrukt dat in ongeveer 95% van de gevallen het niet om fysiek of seksueel geweld gaat maar om subtiele problemen — bijvoorbeeld onvoldoende uitleg omdat er te weinig tijd is. Daarom bevat het rapport aanbevelingen om zorgverleners beter te ondersteunen zodat er meer tijd en middelen komen voor communicatie en gezamenlijke besluitvorming.

Het document bevat zeven kernaanbevelingen gericht op het verbeteren van de zorgkwaliteit en het herstellen van vertrouwen in de zorgrelatie. De voorstellen zijn vooral gericht aan beleidsmakers, die nu moeten uitzoeken hoe de aanbevelingen praktisch en structureel ingevoerd kunnen worden (opleiding, organisatie van consulten, toezicht en meldpunten). Deze stappen moeten voorkomen dat informatie- en machtsongelijkheid bij gynaecologische zorg blijven leiden tot beschadigende ervaringen.